ไข้หวัดใหญ่ในเด็ก

ไข้หวัดใหญ่ (influenza) เกิดจากเชื้อไวรัส ฝรั่งเรียกย่อ ๆ ว่า “’Flu” จีนเรียกว่า “กำเหมา” (ผิดหรือถูกไม่รับรอง) อาการ คล้าย ๆ ไข้หวัด แต่เนื่องจาก “ใหญ่” กว่า จึงต้องรุนแรงกว่า ลักษณะของอาการที่สำคัญ คือ ไข้สูงหลายวน อ่อนเพลียมาก ปวดเมื่อยตามตัวและกล้ามเนื้อแขนขา โรคนี้มักระบาดเป็นพัก ๆ และมักเป็นกันหลายคนในครอบครัวหรือผู้ใกล้ชิด เพราะติดต่อง่าย การติดต่อและการป้องกัน เช่นเดียวกับไข้หวัด วัคซีน… Read more »

เมื่อลูกเป็นต่อมทอนซิลอักเสบ

คออักเสบต่อมทอนซิลอักเสบ (pharyngitis, Tonsillitis) คำที่ใช้เรียกชื่อโรคนี้ แยกกับ โรคหวัด ได้ยาก เพราะเวลาที่เด็กเป็นหวัด คอและ ต่อมทอนซิล ก็มักจะมีการอักเสบร่วมไปด้วย เพราะฉะนั้นพ่อแม่บางคนจึงมาบ่นให้ฟังว่า “ลูก ไม่สบายทีไร หมอบอกว่าคออักเสบทุกที” แต่ทั้งคอและต่อมทอนซิลนั้น ก็อาจเกิดอักเสบขึ้นมาโดยมีสาเหตุจากเชื้อโรคอย่างอื่น นอกเหนือจากเชื้อไวรัสได้เหมือนกัน ได้แก่เชื้อประเภทแบคทีเรีย ซึ่งเชื้อชนิดนี้ถือว่ามีความรุนแรงกว่าเชื้อไวรัสในกรณีนี้ เพราะมักจะทำให้มีการอักเสบมากกว่า ไข้สูงกว่าและอาจมีโรคที่รุนแรงแทรกในระยะหลังได้ การติดต่อและการป้องกัน เช่นเดียวกับไข้หวัด วัคซีน ไม่มี การดูแลรักษา นอกจากปฎิบัติเช่นเดียวกับไข้หวัดแล้ว แพทย์อาจจะให้ยาฆ่าเชื้อ (ยาปฏิชีวนะ… Read more »

การดูแลเมื่อลูกเป็นหวัด

ไข้หวัดหรือหวัด (Common Cold) เป็นโรคที่เกิดจากเชื้อไวรัส ทำให้มีการอักเสบของทางเดินหายใจส่วนต้น (จมูกและคอ) อาการ 1.  ไข้ อาจสูงหรือต่ำ หรืออาจไม่มีไข้เลยก็ได้ 2.  น้ำมูก 3. ไอ (ข้อ 2 และ 3 อาจมีเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง หรือไม่มีเลยก็ได้) 4.  อาการอื่น ๆ เช่น คลื่นไส้ อาเจียน ปวดหัว ปวดเมื่อยตามตัว ท้องเดิน… Read more »

เมื่อลูกเป็นไข้หรือตัวร้อน

คือการที่ความร้อน (อุณหภูมิ) ในร่างกายขึ้นสูงกว่าปกติ อาจเกิดจากสาเหตุต่าง ๆ  ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเพราะร่างกายเจ็บป่วยมีโรคเกิดขึ้น การที่จะบอกให้แน่นอนว่า เด็กมีไข้หรือไม่นั้น ควรวัดดูด้วยปรอท ซึ่งทำได้ไม่ยากเย็นอะไร ในเด็ก อาการไข้มักเกิดร่วมกับการอักเสบเล็ก ๆ น้อย ๆ ของทางเดินหายใจส่วนต้น โดยเชื้อไวรัส (ไข้หวัด) ทำให้คุณพ่อคุณแม่บางคนไม่กังวลนัก และอาจจะไม่ได้พาไปตรวจ เพราะคิดว่าอาการมักจะหายได้เอง  นอกจากเด็กมีไข้สูงจึงจะพาไปหาหมอ อันที่จริงความสูงต่ำของไข้ ไม่ได้มีความสัมพันธ์โดยตรงกับความรุนแรงของโรคเสมอไป เช่นเด็กมีอาการตัวร้อนจัด ไม่ได้หมายความว่าจะเจ็บหนักทุกราย และในทำนอง เดียวกันถึงแม้ไข้จะไม่สูง แต่เด็กอาจจะเจ็บหนักมากก็ได้ โดยเฉพาะทารกแรกเกิดถึงระยะเดือนต้น… Read more »

หลากหลายความเชื่อจากคำบอกกล่าว

เด็กผอม ให้ไปเจาะเอาถุงลิงออก จะดีไหม ? ไม่ดีแน่ เวลาที่เด็กผอม กระพุ้งแก้มด้านในปากจะมีรอยนูนออกมา ที่บางคนเรียกว่า ถุงลิง ซึ่งที่จริงเป็นเนื้อเยื่อชนิดหนึ่ง เนื้อเยื่อนี้ไม่เกี่ยวกับการที่เด็กอ้วนผอมแต่อย่างใด การที่พาลูกไปให้คนที่ไม่ใช่แพทย์ใช้ขอเหล็กสกปรกเกี่ยวกระชากออกมาจึงเป็นภาวะอันสุดแสนจะทนทาน และทั้งอาจจะเกิดอันตรายมีการอักเสบตามมาได้ง่ายด้วย เด็กมีไข้ เพราะฟันจะขึ้น จริงหรือ ? อาจจะเป็นได้ถ้ามีเหงือกอักเสบร่วมด้วย แต่ส่วนมากไม่ใช่เช่นนั้น จึงควรหาสาเหตุของไข้ให้ได้แน่นอนจะปลอดภัยกว่า เด็กท้องเดิน เพราะจะเปลี่ยนอิริยาบถ จริงหรือ ? นี่ก็เช่นเดียวกัน หาข้ออธิบายได้ยาก จึงน่าจะคิดว่าเด็กมีโรคหรือเปล่า รักษาให้ถูกต้องเพื่อความปลอดภัยของตัวเด็กเองจะถูกต้องกว่า การตัดเล็บตัดผมในทารกแรกเกิด ทำได้หรือไม่… Read more »

การดูแลทางจิตใจสำหรับเด็กที่ป่วย

การป่วยไข้ในระยะสั้น ๆ ความเจ็บป่วยเป็นเรื่องธรรมดาที่จะเกิดขึ้นได้กับทุกคนรวมทั้งเด็ก ๆ ด้วย เป็นภาวะที่ทำให้เกิดความไม่สบายทั้งกายและใจ เด็กป่วยที่อยู่กับบ้านอาจจะต้องนอนพักรับประทานอาหารจำกัดหรือไม่ได้วิ่งเล่นอย่างเคย ทั้งอาการของโรคก็ยังรบกวนเด็กด้วย ดังนั้นจึงต้องการการดูแลเป็นพิเศษจากพ่อแม่ โดยเฉพาะแม่ซึ่งโดยทั่วไปมักใกล้ชิดกับลูกมากกว่า เด็กอาจเจ็บปวด และวิตกกังวลในเด็กโต หรือร้องกวนในเด็กเล็กๆ พ่อแม่ที่อยู่ใกล้ๆ จะช่วยให้เด็กอบอุ่นใจ ไม่กลัวและรู้สึกว่าตนมีที่พึ่ง ในขณะที่นอนเจ็บควรมีคนพูดคุยด้วยบ้าง ปลอบให้นอน เล่านิทานหรืออ่านหนังสือ ให้ฟังเพลงหรือดูโทรทัศน์ตามที่แพทย์อนุญาต ไม่ควรวุ่นวายซักถามแสดงความรู้สึกเจ็บบป่วยบ่อยๆจนเด็กรู้สึกว่าอาการตัวเองจะพลอยกำเริบขึ้น หรือ “โอ๋” เด็กมากเกินไป เพราะเด็กอาจจะ “เสียเด็ก” ได้เมื่อโรคหายแล้ว ควรถือหลักเดินสายกลาง และเมื่อแพทย์แนะนำว่าควรให้เด็กเริ่มช่วยตัวเองได้แล้ว ก็ควรกระตุ้นให้เด็กทำอะไรเองบ้าง… Read more »

ลูกปวดหัวมาก ๆจะช่วยได้อย่างไร

อาการปวดหัวมักจะร่วมไปกับอาการไข้ (ไม่เสมอไป) โดยปกติยาแก้ไข้จะมีฤทธิ์ช่วยลดอาการปวดหัวอยู่ด้วยแล้ว ถ้าเด็กปวดหัวมาก อาจช่วยได้โดยใช้กระติกนํ้าแข็งหรือผ้าชุบนํ้าเย็นจัดวางทาบบนหน้าผากให้เป็นครั้งคราว การใช้ยา ยาที่ใช้กันบ่อย ๆ ในเด็ก ได้แก่ ยาแก้ไข้ ยากันชัก ยาแก้หวัด แก้ไอ และยาฆ่าเชื้อ ยาแก้ไข้ ให้เฉพาะเมื่อเด็กมีไข้ ทุก 4-6 ชั่วโมง หรือตามที่แพทย์สั่งอย่าให้กินเกินขนาดที่สั่งเป็นอันขาดเพราะอาจเป็นอันตรายได้ง่าย และควรให้เด็กกินน้ำมาก ๆ ด้วย การใช้ยาแก้ไข้ประเภทแอสไพริน ไม่ควรให้กินเมื่อเด็กท้องว่างมาก ๆ เพราะอาจทำให้ปวดท้องหรือมีเลือดออกในกระเพาะได้ ยากันชัก แพทย์จะให้ยาประเภทนี้ในกรณีที่เด็กมีไข้สูง… Read more »

เมื่อลูกปากแห้งและลิ้นเป็นฝ้า

ในเด็กที่เป็นไข้อยู่หลาย ๆ วันและกินน้ำไม่พอ เด็กจะมีอาการปากแห้งริมฝีปากแตก และลิ้นเป็นฝ้าหนา เด็กรู้สึกปากขมและไม่อยากกินอาหาร คุณจะช่วยได้โดยชักชวนให้เด็กดื่มน้ำหรือน้ำหวานให้มากขึ้น ใช้กลีเชอรีนทาริมฝีปาก และใช้แปรงสีฟันอ่อน ๆ ขูดลิ้นเบา ๆ หรือใช้ผ้าก๊อซพันปลายนิ้วเช็ดออก (ไม่ควรทำกับเด็กเล็ก ๆ หรือทารก)

อาหารเครื่องดื่มและของแสลง

โดยทั่ว ๆ ไปไม่ควรจะจำกัดอาหารเมื่อเด็กป่วยนอกจากในรายที่แพทย์แนะนำ หรือที่จะกล่าวต่อไปนี้ เพราะในขณะที่เด็กป่วยร่างกายจะยิ่งต้องการอาหารที่เป็นประโยชน์มากขึ้น เพราะฉะนั้นถ้าให้กินแต่ข้าวต้มกับปลาเค็มทุกวันๆ ร่างกายจะเอากำลังที่ไหนไปต่อสู้กับโรค น้ำและเครื่องดื่ม ควรให้ดื่มให้เพียงพอ เพื่อให้ร่างกายสามารถกำจัดของเสีย และยา ที่กิน ๆ เข้าไปและไม่ใช้แล้วออกมาทางปัสสาวะ (ในผู้ป่วยบางรายแพทย์อาจจะจำกัดจำนวนน้ำดื่ม เช่นในผู้ป่วยโรคไต โรคหัวใจบางอย่างเป็นต้น) อาหารแสลงมีอะไรบ้าง อาหารสำหรับโรคท้องเดิน ในระยะแรกๆ เช่น 12-24 ชั่วโมง (แล้วแต่ความรุนแรงของโรค) ควรพยายามให้ท้องว่าง ให้อาหารประเภทของเหลว หรือที่มีกากน้อย ย่อยง่าย รสอ่อน และไม่มีไขมันมาก… Read more »

อาการที่มักเกิดขึ้นเมื่อลูกไม่สบาย

อุจจาระ ปัสสาวะ เมื่อเด็กไม่สบาย มักจะกินอาหารไม่ใคร่ได้ และทั้งนี้กินนํ้าน้อย หรือเสียนํ้าออกจากร่างกายเป็นเหงื่อ และระเหยไปกับความร้อนที่ขึ้นสูง (ไข้) หรืออาเจียน เด็กจึงมักจะมีอาการท้องผูก (นอกจากในรายที่ลำไส้ผิดปกติและมีท้องเดิน ซึ่งยิ่งทำให้เสียน้ำมากขึ้น) ปัสสาวะก็จะ น้อยตามไปด้วยและบางครั้งมีสีเหลืองเข้มข้น (ถ้ามีดีซ่าน ปัสสาวะก็จะมีสีเหลืองเข้มเช่นกันแต่เมื่อเขย่าดู ฟองปัสสาวะจะมีสีเหลืองด้วย) คุณจึงควรให้เด็กดื่มน้ำมาก ๆ นอกจากในรายที่แพทย์ห้าม เช่นเด็กที่ป่วยเป็นโรคไต หรือโรคหัวใจบางอย่างและมีอาการบวม การให้ยาระบาย หรือสวนอุจจาระเมื่อท้องผูก ควรปรึกษาแพทย์ให้แน่ใจว่าจะไม่มีอันตรายเสียก่อนจึงค่อยทำ ถ้าเด็กถ่ายอุจจาระปัสสาวะผิดปกติในเรื่องจำนวนครั้ง ปริมาณ สี กลิ่น และลักษณะ… Read more »