ติดตามการเติบโตและพัฒนาการของลูก

author   July 22, 2011   Comments Off on ติดตามการเติบโตและพัฒนาการของลูก

หมั่นตรวจสอบน้ำหนักและส่วนสูง

ตั้งแต่แรกเกิดจนถึงอายุ 5 ปี ลูกจะเติบโตอย่างรวดเร็วมาก พ่อแม่ควรติดตามชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูงของลูกทุก ๆ 3 เดือน จดลงในสมุดบันทึกสุขภาพและจุดลงในกราฟมาตรฐานด้วย  เมื่อพาลูกไปรับบริการตรวจสุขภาพและรับวัคซีน ควรนำสมุดบันทึกสุขภาพของลูกไปด้วยทุกครั้ง หากมีข้อสงสัยควรถามเจ้าหน้าที่สาธารณสุขขอให้ช่วยบันทึกให้และจุดลงในกราฟมาตรฐานพร้อมทั้งแปลผล เพื่อดูว่าลูกมีการเจริญเติบโตดีหรือไม่ หากมีปัญหาจะได้ปรึกษาหาทางแก้ไขก่อนที่ร่างกายของลูกจะแคระแกร็นเลี้ยงไม่โต

มาตรฐานการเติบโตของเด็กตั้งแต่แรกเกิด – 6 ปี โดยเฉลี่ย

อายุแรกเกิด  น้ำหนัก 3 กก. ส่วนสูง 50 ซม.

อายุ 3 เดือน น้ำหนัก 5.5 กก. ส่วนสูง 60 ซม.

อายุ 6 เดือน น้ำหนัก 7 กก. ส่วนสูง 67 ซม.

อายุ 1 ปี น้ำหนัก 9 กก. ส่วนสูง 75 ซม.

อายุ 1 ปีครึ่ง น้ำหนัก 10.5 กก. ส่วนสูง 80 ซม.

อายุ 2 ปี น้ำหนัก 12 กก. ส่วนสูง 85 ซม.

อายุ 3 ปี น้ำหนัก 14 กก. ส่วนสูง 92 ซม.

อายุ 4 ปี น้ำหนัก 16 กก. ส่วนสูง 100 ซม.

อายุ 5 ปี  น้ำหนัก 18 กก. ส่วนสูง 108 ซม.

อายุ 6 ปี น้ำหนัก 20 กก. ส่วนสูง 115 ซม.

หมายเหตุ

1.  เด็กปกติอาจจะมีการเติบโตแตกต่างจากค่าเฉลี่ยนี้ได้บ้างเล็กน้อย

2.  การติดตามและบันทึกการเจริญเติบโตเป็นระยะอย่างต่อเนื่องกันลงในกราฟเทียบ น้ำหนักตามอายุ และกราฟน้ำหนักเทียบกับส่วนสูง จะช่วยบอกว่าเด็กมีการเติบโตดี หรือช้ากว่าที่ควร หรือมีปัญหาน้ำหนักเกิน

ติดตามสังเกตพัฒนาการของลูก

พ่อแม่สามารถติดตามสังเกตพฤติกรรม พัฒนาการของลูกในด้านต่าง ๆ ได้แก่ ความสามารถด้านการเคลื่อนไหวร่างกาย การใช้ตา และมือประสานกันทำสิ่งต่าง ๆ การสื่อภาษา อารมณ์ สังคมของลูกวัยต่าง ๆ เพื่อจะได้เข้าใจธรรมชาติและความรู้สึกนึกคิดของลูกแต่ละคนแต่ละวัย พ่อแม่จะได้อบรมเลี้ยงดูและจัดสภาพแวดล้องให้เหมาะสม เป็นการให้โอกาสลูกได้เรียนรู้ เล่นและฝึกฝนทำสิ่งต่าง ๆ ตลอดจนแสดงออกได้ตามความสามารถ พร้อมที่จะพัฒนาขึ้นต่อ ๆ ไป เป็นการช่วยให้ลูกมีความคิดสร้างสรรค์ และเชื่อมั่นในตัวเองอีกด้วย หากถึงอายุที่ควรทำได้แต่ลูกยังทำไม่ได้ พ่อแม่ควรให้โอกาสโดยฝึกให้ก่อน แต่ถ้าลูกไม่มีความก้าวหน้าใน 1 เดือน ควรปรึกษาหมอหรือเจ้าหน้าที่สาธารณสุข พ่อแม่ควรบันทึกความสามารถของลูกดังต่อไปนี้

พัฒนาการของเด็กตามวัย

อายุ 1 เดือน สบตาจ้องแม่

–         ให้กินนมแม่อย่างเดียว

–         ยิ้มแย้ม มองสบตา เล่น พูดคุยกับลูก เอียงหน้าไปมาช้า ๆ ให้ลูกมองตาม

–         อุ้มบ่อย ๆ อุ้มพาดบ่าบ้าง

–         ร้องเพลงเบา ๆ ให้ลูกฟังบ้าง

อายุ 2 เดือน คุยอ้อแอ้ ยิ้มมองตาม ชันคอในท่าคว่ำ

–         เล่นกับลูกโดยแขวนของสีสดที่เคลื่อนไหวได้ ห่างจากหน้าลูกประมาณ 1 ศอก ให้ลูกมองตาม พูดคุย ทำเสียงต่าง ๆ และร้องเพลง

–         ให้ลูกนอนคว่ำในที่นอนที่ไม่นุ่มเกินไป

อายุ 3 เดือน ชันคอได้ตรงเมื่ออุ้มนั่ง ส่งเสียงโต้ตอบ

–         อุ้มท่านั่ง พูดคุยทำเสียงโต้ตอบกับลูก

–         ให้ลูกนอนเปลหรืออู่ที่ไม่มืดทึบ

อายุ 4 เดือน ไขว่คว้า หัวเราะเสียงดัง ชูคอตั้งขึ้นในท่าคว่ำ

–         จัดที่ที่ปลอดภัยให้ลูกหัดคว่ำคืบ

–         เล่นกับลูกโดยชูของเล่นให้ลูกไขว่คว้า ชมเชยให้กำลังใจเมื่อลูกทำได้

อายุ 5 เดือน คืบ พลิกคว่ำ พลิกหงาย

–         หาของเล่นสีสด ๆ ชิ้นใหญ่ ๆที่ปลอดภัยให้หยิบจับและคืบไปหา

–         พ่อแม่ช่วยกันพูดคุยโต้ตอบ ยิ้มเล่นกับลูก พูดถึงสิ่งที่กำลังทำอยู่กับลูก เช่น อาบน้ำ กินข้าว

อายุ 6 เดือน คว้าของมือเดียว หันหาเสียงเรียกชื่อ ส่งเสียงต่าง ๆ โต้ตอบ

–         เวลาพูดให้เรียกชื่อลูก

–         เล่นโยกเยกกับลูก หาของให้จับ

อายุ 7 เดือน นั่งทรงตัวได้เอง เปลี่ยนสลับมือถือของได้

–         อุ้มน้อยลง ให้ลูกได้คืบ และนั่งเล่นเอง โดยมีแม่คอยระวังอยู่ข้างหลัง

–         ให้เล่นสิ่งที่มีสีและขนาดต่างกัน เช่น ลักษณะผิวเรียบ หยาบ อ่อน แข็ง

–         ให้หยิบจับสิ่งของเข้าออกจากถ้วยหรือกล่อง

อายุ 8 เดือน มองตามของที่ตก กลัวคนแปลกหน้า

–         กลิ้งของเล่นให้ลูกมองตาม

–         พูดและทำท่าทางเล่นกับลูก เช่น จ๊ะเอ๋ จับปูดำ แมงมุม จ้ำจี้ ตบมือ

อายุ 9 เดือน เข้าใจเสียงห้าม เล่นจ๊ะเอ๋ ตบมือ ใช้นิ้วชี้และนิ้วหัวแม่มือหยิบของชิ้นเล็ก

–         หัดให้เกาะยืน เดิน ใช้นิ้วหยิบจับของกินชิ้นเล็กเข้าปาก เช่น ข้าวสุก มะละกอหั่น ฟักทอง ห้ามให้เมล็ดถั่ว กระดุมหรือสิ่งอื่นที่อาจติดคอจะสำลักได้

อายุ 10 เดือน เหนี่ยวตัว เกาะยืน เกาะเดิน ส่งเสียงต่าง ๆ “หม่ำ หม่ำ” “จ๋า จ๊ะ”

–         จัดที่ให้ลูกคลานและเกาะเดินอย่างปลอดภัย

–         เรียกลูกและชูของเล่นให้ลูกสนใจเพื่อลุกขึ้นจับ

อายุ 1 ปี ตั้งไข่ พูดเป็นคำที่มีความหมาย เช่นพ่อ แม่ เลียนเสียง ท่าทาง และเสียงพูด

–         ให้ลูกมีโอกาสเล่นสิ่งของ โดยอยู่ในสายตาผู้ใหญ่

–         พูดชมเชย เมื่อลูกทำสิ่งต่าง ๆ ได้

–         พูดคุย ชี้ และบอกส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย

–         ให้รู้จักฟัน แปรงสีฟัน และการแปรงฟัน

อายุ 1 ปี 3 เดือน เดินได้เอง ชี้ส่วนต่าง ๆของร่างกายตามคำบอกดื่มน้ำจากถ้วย

–         พูดคุย โต้ตอบชี้ชวนให้ลูกสังเกต ของและคนรอบข้าง ให้หาของที่ซ่อนใต้ผ้า

–         ชี้ให้ดูภาพและเล่าเรื่องสั้น ๆ ให้ลูกฟัง

–         ให้ลูกหัดตักอาหาร ดื่มน้ำและนมจากถ้วย ให้แต่งตัวโดยช่วยเหลือตามสมควร

–         ให้ลูกคุ้ยเคยกับการแปรงฟัน โดยแปรงฟันให้ทุกครั้งที่อาบน้ำให้ลูก

อายุ 1 ปี 6 เดือน เดินได้คล่อง รู้จักขอและทำตามคำสั่งง่าย ๆได้

–         ให้โอกาสลูก เดิน วิ่ง และหยิบจับสิ่งของโดยระวังความปลอดภัย

–         ร้องเพลง คุยกับลูกเกี่ยวกับสิ่งรอบตัว เล่นเกมง่าย ๆ

–         จัดหาและทำของเล่นที่มีสีและรูปทรงต่าง ๆ

อายุ 1 ปี 9 เดือน พูดแสดงความต้องการ พูด 2-3 คำติดต่อกัน เริ่มพูดโต้ตอบขีดเขียนเป็นเส้นได้

–         เมื่อลูกพยายามทำสิ่งใดควรสนใจชี้แนะและให้กำลังใจ โดยให้ลูกคิดและทำเองบ้าง

–         ฝึกลูกให้ช่วยตัวเอง เช่น ขับถ่ายให้เป็นที่ รู้จักล้างมือก่อนกินอาหารและหลังขับถ่าย

–         ให้ลูกมีส่วนร่วมทำกิจกรรมต่าง ๆ ในบ้าน

อายุ 2 ปี เรียกชื่อสิ่งต่าง ๆ และคนที่คุ้นเคย กินอาหารเอง

–         พ่อแม่ต้องทำตัวเป็นตัวอย่างที่ดีอย่างสม่ำเสมอและอบรมสั่งสอนลูกด้วยเหตุผลง่าย ๆ

–         สอนลูกให้รู้จักทักทาย ขอบคุณและขอโทษในเวลาที่เหมาะสม

อายุ 2 ปี 6 เดือน ซักถาม “อะไร” พูดคำคล้องจอง ร้องเพลงสั้น ๆ เลียนแบบท่าทาง หัดแปรงฟัน

–         พาลูกเดินรอบบ้าน และบริเวณใกล้ ๆ ชี้ชวนให้สังเกตสิ่งที่พบเห็น

–         หมั่นพูดคุยด้วยคำพูดที่ชัดเจนและตอบคำถามของลูกโดยไม่ดุหรือแสดงความรำคาญ

–         ชวนลูกแปรงฟันเมื่อตื่นนอน และก่อนนอนทุกวัน

อายุ 3 ปี บอกชื่อ และเพศตนเองได้ รู้จักให้และรับ รู้จักรอ

–         สนับสนุนให้พูดเล่าเรื่อง ร้องเพลง ขีดเขียนและทำท่าทางต่าง ๆ

–         สังเกตท่าทีความรู้สึกของลูก และตอบสนองโดยไม่ไปบังคับ หรือตามใจลูกจนเกินไป ควรค่อย ๆพูดและผ่อนปรน

–         จัดหาของที่มีรูปร่างและขนาดต่าง ๆ ให้ลูกเล่น หัดขีดเขียน หัดนับ แยกกลุ่มและเล่นสมมติ

อายุ 3 ปี 6 เดือน ซักถาม “ทำไม” ล้างหน้า แปรงฟันเองได้ บอกขนาดใหญ่-เล็ก-ยาว-สั้น รู้จักสีถูกต้อง 4 สี ไม่ปัสสาวะรดที่นอน เล่นรวมกับคนอื่น รอตามลำดับก่อนหลัง

–         ตอบคำถามของลูกให้หัดสังเกต

–         เล่าเรื่องจากภาพ คุย ซักถามเรื่องที่เล่า

–         ฝึกให้ลูกใส่เสื้อผ้า ติดและกลัดกระดุม รูดซิป สวมรองเท้า

อายุ 4 ปี ยืนทรงตัวขาเดียว และเดินต่อเท้าเลือกของที่ต่างจากพวกได้ นับได้ 1-10 รู้จักค่าจำนวน 1-5 บอกสีได้ 4 สี

–         ให้ลูกหัดเดินบนไม้กระดานแผ่นเดียว หัดยืนทรงตัวขาเดียวและกระโดดข้ามเชือกเตี้ย ๆ

–         เล่นทาย “อะไรเอ่ย” กับลูกบ่อย ๆ ฝึกหัดนับสิ่งของและหยิบของตามจำนวน 1-5 ชิ้น

–         ฝึกให้สังเกต เปรียบเทียบสิ่งที่แตกต่างกัน และจัดกลุ่มสิ่งที่เหมือนกัน

–         ดูแลให้ลูกหัดแปรงฟันให้สะอาดทุกซี่ทุกครั้ง

อายุ 5 ปี พบผู้ใหญ่รู้จักไหว้ทำความเคารพ รู้จักขอบคุณ รู้จักเล่าเรื่องสั้น ๆ รู้ค่าจำนวน 1-10

–         ให้ขีดเขียน วาดรูป ระบายสี พับกระดาษ และปั้น

–         ดูแลให้แปรงฟันให้สะอาดก่อนนอนทุกคืน

–         อ่านหนังสือให้ลูกฟัง ฝึกให้อ่านและเขียนตัวอักษรและตัวเลข

–         พูดคุยกับลูกเกี่ยวกับบุคคลและประเพณีในท้องถิ่น

เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง

แสดงความคิดเห็น

comments

Powered by Facebook Comments